Begin bij het
symptoom
De tools staan op de homepage gesorteerd naar mens, proces en technologie. Handig als je al weet wat je zoekt. Weet je dat niet, dan zoek je hier: twintig klachten die in elke organisatie letterlijk zo worden uitgesproken, met per klacht wat er meestal onder zit en waar je begint.
Wie een probleem heeft en nog niet weet welk instrument erbij hoort
Waarvoor
Van een klacht naar de tool of oefening die eraan werkt
Hoe lang
Twee minuten lezen; de tool erachter kost 20 tot 60 minuten
Wat je overhoudt
Één vertrekpunt in plaats van zestien opties
De klachten
Mens
Een verandering strandt op mensen, niet op techniek. Deze klachten gaan over wie meedoet, wie afhaakt en wie het kan tegenhouden.
Niemand weet wie dit besluit neemt.
Twee mensen denken dat de ander gaat, of vier mensen zijn accountable en dus niemand. Dat los je niet op in een vergadering; je lost het op door het op te schrijven per processtap.
Het is al drie keer aangekondigd en er verandert niets.
Aankondigen raakt alleen het weten. Als het wíllen, het kunnen of het volhouden eronder zit, komt elke euro die je daarna in communicatie stopt niet aan.
Er staat een sponsor op de sheet, maar je hoort hem nooit.
Een sponsor die alleen bij de kickoff staat is geen sponsor. Het gaat om zichtbaar blijven, een coalitie bouwen en zelf communiceren — en om hoeveel mensen een baas hebben die meedoet.
Iedereen zegt ja in de vergadering en nee op de gang.
Stille weerstand organiseert zich terwijl jij denkt dat je draagvlak hebt. Zet mensen af op invloed en belang met hun houding erbij; dan zie je wie het kan tegenhouden voordat hij het doet.
We hebben het uitgerold en niemand gebruikt het.
Bereik maal bekwaamheid is wat de businesscase echt oplevert. Meet dat per periode, dan zie je of de adoptie stilvalt of terugzakt terwijl het nog te repareren is.
Voor de ene afdeling verandert alles, de andere merkt niets — en ze krijgen hetzelfde traject.
Impact is niet gelijk verdeeld, begeleiding hoort dat dus ook niet te zijn. Acht soorten impact per doelgroep, gewogen naar aantal mensen, bepalen wie als eerste aan de beurt is.
Proces
Wat er aan het eind uit komt wordt bepaald door één stap. Deze klachten gaan over doorvoer, wachttijd en verbeteringen die niet blijven hangen.
We werken harder en er komt niet meer uit.
Doorvoer wordt bepaald door één stap, niet door de optelsom van inspanning. Overal tegelijk duwen maakt de wachtrij voor die ene stap alleen langer.
De handoffs blijven misgaan.
Elke overdracht is een wachtrij en een kans op herbewerking. Tel ze eerst, want het gevoel dat het er veel zijn is geen getal waar je op kunt sturen.
Het duurt drie weken terwijl het twee uur werk is.
Dan is het verschil wachten, niet werken. Volg één zaak door de hele keten en meet waar hij stilligt; dat verschil is bijna altijd groter dan iedereen gokt.
Dit doen we al jaren met de hand.
Handwerk dat elke week terugkomt is een jaarbedrag. Reken het uit in uren en euro's, zet de kosten van automatiseren ernaast, en de discussie gaat vanzelf over de terugverdientijd.
Verbeteren verwatert na twee maanden.
Te veel tegelijk, te lange tussenpozen, stappen zonder voorspelling. Een kata houdt bij wat je voorspelde en wat er gebeurde, en waarschuwt zodra de routine wegzakt.
Niemand weet meer hoe het proces echt loopt.
Het proces op papier en het proces in de praktijk zijn twee verschillende dingen. Ga kijken waar het werk gebeurt; dat is een uur, geen project.
Technologie
Techniek faalt zelden op zichzelf. Hij faalt op data die het niet houdt en op een eerste use case die te zwaar was.
De data klopt niet meer tegen de tijd dat wij hem zien.
Datakwaliteit is geen één ding. Beoordeel je domeinen op zeven dimensies, dan zie je welk domein een AI-initiatief blokkeert vóór je eraan begint in plaats van erna.
We hebben twintig AI-ideeën en geen volgorde.
Zonder score wint het idee van degene die het hardst praat. Waarde, haalbaarheid, datagereedheid en risico geven een ranglijst — en een lijst die van de lijst af kan.
Iedereen noemt andere bouwstenen en niemand bedoelt hetzelfde.
Het landschap van cloud en AI als één tabel: wat elk element is, wanneer je het pakt en waar het misgaat. Genoeg om een architectuurgesprek dezelfde woorden te geven.
De pilot werkte, de uitrol niet.
Een pilot draait op de beste data, de beste mensen en de meeste aandacht. Toets welke van die drie de uitrol niet haalt voordat je hem inplant — achteraf is het een incident geworden.
Doorsnijdend
Deze raken alle drie tegelijk: waar de organisatie staat, hoe diep AI in het werk zit, en wat het programma wordt.
We weten niet waar we staan met AI.
Zes dimensies scoren geeft een radarbeeld, een fase en de eerstvolgende zet per dimensie. Dat is een half uur werk en het scheelt een kwartaal aan meningen.
Management denkt dat we verder zijn dan we zijn.
Scoor los als individu, als team en als management. Het gat tussen die drie is het echte gespreksonderwerp, niet het gemiddelde.
Er is ambitie, er is budget, er is geen programma.
Vul context en ambitie in en je krijgt workstreams, rollen, KPI's en de risico's die bij jóuw startpunt horen terug. Dat is een vertrekpunt, geen blauwdruk.
De sessie loopt altijd uit.
Een timebox die niemand bewaakt is geen timebox. Zet de blokken vooraf en laat een klok het zeggen in plaats van de hoogste in rang.
Hoe je deze lijst leest
Een symptoom is niet de oorzaak. "De handoffs gaan mis" is wat je merkt; wachttijd tussen twee afdelingen is wat het is. Elke regel hieronder zet die twee naast elkaar en wijst dan één vertrekpunt aan — de eerste knop, met oranje rand. De tweede is de logische volgende stap of het alternatief als de eerste niet past.
Staat jouw klacht er niet bij, kies dan de regel die er het dichtst bij zit. De tools zijn breder dan het ene symptoom waarop ze hier staan; de volledige lijst per dimensie staat op de homepage en de zeventien oefeningen zijn te filteren op tijd en gezelschap.
Alles draait lokaal in je browser. Deze pagina bewaart niets en stuurt niets weg.